Bij-praten ofwel: Bijenvolk in mijn dakplataan

.

Bij van dichtbij, foto Internet

Gisteren zagen wij, tijdens het opruimen na de lunch in onze achtertuin, ineens een grote zwerm beestjes boven onze hoofden cirkelen. Veilig vanachter het raam keken we toe hoe de bijen zich geleidelijk aan verzamelden vlak onder de kroon van onze dakplataan, op een meter of drie van ons verwijderd. Aanvankelijk dachten we dat het wespen waren maar een aantal telefoontjes later werd duidelijk dat het bijen waren. We gingen we op zoek naar een imker. En die vonden we.

Tros bijen onder kroon van dakplataan

De man, boswachter van beroep met als hobby het houden van bijen, is zeker twee uur bij ons in de tuin geweest. Tien minuten om die bijen in een korf te krijgen en de rest van de tijd om af te wachten of hij de koningin te pakken had. Het was n.l. de bedoeling dat alle bijen haar zouden volgen, de korf in.

Detail dakplataan met bijen

Om dit voor elkaar te krijgen begon de man met het natspuiten van de tros bijen. De beestjes raakten van opwinding en stress oververhit en zo kon hij ze wat rustiger maken.

Bijen vangen met stoffer in gehandschoende imkershand

Daarna ging de man op een laddertje staan en veegde met een handveger een groot deel van de bijen in de korf, hopend dat de koningin er bij zou zitten. De bijen begonnen daardoor opnieuw om de plataan te zwermen, maar al gauw bleek dat de koningin in de korf zat want de één na de andere bij kroop door een klein gaatje de korf binnen om de koningin te voeden en om honingraten te gaan bouwen. Daar waren ze volgens de imker in onze boom al mee begonnen, gezien de witte afzetting op de plek waar die zwerm had gehangen.
Terwijl we wachtten vertelde de man. Ongelooflijk zoveel als hij wist van het gedrag van bijen en bijenvolken en over het ontstaan van zo’n bijenzwerm. Darren uit een bestaand bijenvolk gaan, tegen de tijd dat er nieuwe koninginnen worden geboren, op zoek naar een geschikte plek om een nieuw volk te stichten. Het kan zijn dat ze daarbij een tijdelijk verblijf vinden zoals in ons geval.
De verkenners gaan terug, informeren de koningin en met een deel van haar volk vertrekt de jonge koningin naar de verkende plek. Het had best zo kunnen zijn dat na een of meer uren, of pas na enkele dagen, het volk weer was vertrokken naar een betere plek, bijvoorbeeld een holle boom, de spouw van een oud huis of een zolder.
De bijen vertellen elkaar waar nectar te vinden is, zelfs als dat enkele kilometers verderop is. Ze geven de exacte vindplaats aan de andere bijen door met behulp van een dansbeweging. Zo komen in no time een paar honingpotten vol.

Op zoek naar de ingang van de kast

De imker vertelde ons dat bijen in de stad beter aarden dan op het platteland. In kantoorgebouwen, stadsparken en woningen is immers en variëteit aan beplanting te vinden. Op het platteland is de begroeiing vaak eentoniger.
Hij vertelde over ziektes en ongedierte dat uit verre landen meereist en onze bijenstand bedreigt. We leerden over kruisingen waardoor bijvoorbeeld in Amerika de gevreesde killerbee kon ontstaan maar ook is het mogelijk een minder agressieve soort te telen.

Kast met raten en bijen

Nooit gedacht dat ik me nog eens te midden van een bijenzwerm zou bevinden maar dat is wat ik deed. Zonder vrees stond ik naar de korf te kijken waar de bijen zich in verzamelden en waar de man later de honingraten instak. Nu konden de beestjes meteen beginnen met produceren.
De man werkte met slechts een lange handschoen aan en verder zonder beschermende kleding of helm. Hij had ons verzekerd dat de bijen, komend uit het oorspronkelijke nest, zo vol suiker zitten dat ze hun achterlijf niet kunnen krommen om te steken. Bovendien weten bijen instinctief dat ze na de steek dood neervallen, in tegenstelling tot wespen die meerdere keren kunnen steken.

Bijen aan de honingraat, foto internet

Pas in de avond, om een uurtje of negen, zaten alle bijen op een enkele na in de korf. Om 22.00 uur heeft de imker het bijenvolk opgehaald. Volgens hem hebben er ongeveer zesduizend bijen in onze plataan gehangen. Die waren hun leven niet zeker geweest als hij ze niet was komen redden.
De morning after zitten er nog enkele bijen onder de kroon van de plataan. Nog steeds geven ze informatie aan elkaar door. Waar is onze koningin gebleven? Zullen we een nieuwe maken (want dat kan volgens de imker)? Blijven we hier of vertrekken we naar elders en als we dat doen waar gaan we dan naar toe?
Wij waren blij dat we een steentje konden bijdragen aan het behoud van dit bijenvolk en hebben de imker een kleine donatie gegeven. Daar kan hij o.a. de twaalf kilo suiker van aanschaffen die ‘onze’ bijen zullen omzetten in ambachtelijke bijenhoning.
© Tekst: Ingrid van den Bergh/Harry Muermans (met dank aan de leerzame verhalen van de imker)
© Foto’s (*behalve van internet): Harry Muermans

Informatie over bijen

Advertenties

Over ingridvandenbergh

In mijn blog deel ik graag mijn passies met anderen. Passies op het gebied van schrijven, taal en beeldende kunst. Soms raakt de inhoud aan gevoelens en gedachten van anderen en ontspinnen zich dialogen die mij bij het schrijven niet voor ogen stonden. Ik vind dat boeiend en laat het graag gebeuren.
Dit bericht werd geplaatst in Huis en tuin, literatuur, persoonlijk, proza & poëzie, proza en poëzie, vk-bloggers en getagged met , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

36 reacties op Bij-praten ofwel: Bijenvolk in mijn dakplataan

  1. Heel mooi en informatief blog.
    dat moet een hele ervaring zijn geweest.

    • We hebben het er nog steeds over, Antoinette. Er is nog een klein kluitje bijen blijven hangen. Straks zaten er enkele op een blad en dat werden er steeds meer. We dachten dat ze miscshien een nieuwe koningin hadden gemaakt maar nu kruipen ze weer terug en zitten de meeste nog steeds bovenin de plataan, vlak onder de kroon.

  2. Marleen zegt:

    Een spannend verhaal. Om dat in je tuin mee te maken, geweldig!
    Het zou mooi geweest zijn van de imker om ook de wereldwijde bijensterfte aan te kaarten, die te wijten is aan het intensieve gebruik van insecticiden als neonicotinoiden.

    • Zo hebben wij het ook ervaren, Marleen, als een spannende gebeurtenis. En onze angst voor bijen is nagenoeg verdwenen.
      Zie het verdere verloop hierboven in mijn reactie aan Antoinette.

      We hebben over de bijensterfte gesproken. ‘Onze’ imker verklaarde zich een fervent tegenstander van dergelijke insecticiden. Zelf gebruikt hij middelen die voor de bijen onschadelijk zijn maar die wel het ongedierte kunnen bestrijden.

    • tilbourg47 zegt:

      Wij ontdekte gisteren ook een bijenvolk in een boom in onze tuin! Ik had eerst wat verdelgers gebeld omdat ik dacht dat het wespen waren, gelukkig waren ze op vakantie en konden ze niet komen ;-). Na het lezen van deze blog kwam ik er achter dat we bijen hebben. De imker die ik belde kwam meteen! Hij vertelde ons dat hij net een heel volk was verloren door bestrijdingsmiddelen die werden gebruikt op een veld met zonnebloemen. Wij wonen in Zuid-West Frankrijk en ik vind dat ze hier veel van die rommel gebruiken. Te triest voor woorden!

      • Wat Leuk om te lezen dat mijn bericht na een aantal jaren nog een nieuwe functie krijgt. Heeft de imker jullie bijenvolk ook meegenomen = gered?

        • tilbourg47 zegt:

          Het regent op dit moment maar de imker komt terug als het droog is :-)! Hij gaat ze redden, mede dankzij jou blog! Gisteren durfde ik niet eens meer naar buiten omdat ik bang was dat het wespen waren. We hebben misschien nog een 2de volk en dat gaat de imker verder onderzoeken als hij zijn pak aan heeft. Heel erg hartelijk bedankt Ingrid, je schrijft mooie en leerzame verhalen! Groetjes en ’n fijne dag!

          • Dank voor je aardige reactie. Mag ik je voornaam weten?
            De imker heeft ons van onze bijenangst afgeholpen. Op een gegeven moment stond ik (zonder te gillen) midden in de zwerm. Als de bijenlijven vol stuifmeel zitten kunnen ze hun achterlijf niet krom maken dus ook niet steken. Maar dat schreef ik al in mijn verhaal he?

            • tilbourg47 zegt:

              O ja tuurlijk :-)! Ik heet Evelien Grahame. Ik woon met mijn man Henk in ’t gehuchtje Meylan (FR). Hier wonen best veel imkers in de omgeving. De imker die hier vandaag was keek heel blij toen hij ons volkje in de boom zag! Ik ben nu al niet meer bang en durf ook weer in de buurt van het nest te komen. Als ik in de buurt ben van de boom komt er een bij even boven me vliegen om te kijken of ik gevaar ben en dan gaat ze weer terug. Er is bij ons pas geleden ook een imker geweest om te vragen of hij een kast bij ons in de tuin mocht zetten maar komende zomer gaan we ons huis verhuren aan vakantiegangers en die vinden het misschien niet leuk als hier veel bijen zitten. Wij zijn intussen nog meer “into” de bijen dan voorheen! Groetjes Evelien.

              • Wat leuk om te lezen, Evelien. Wij zijn ook altijd blij als we bijen in onze tuin rond zien zoemen. In onze pioenroos, een fikse struik die nu vol knoppen zit, komen ook altijd hommels snoepen. Volgens mij ook heel nuttige diertjes voor bestuiving enzo.
                Wens jullie een mooie zomer elders. Hebben jullie overigens ook zulk herfst-winterweer momenteel?

  3. Anoniem zegt:

    hoi ingrid en harry, wat een mooie, interressante en leerzame belevenis! wat voor een bij wordt koningin? wordt ze aangewezen door het volk en ziet ze er anders uit?

    • Anoniem zegt:

      foutje, anoniem is gerry verstegen

      • Hallo zusje, leuk je hier te zien.
        De koningin is een vrouwelijke bij, die voor het nageslacht zorgt. Het is de enige vruchtbare vrouw bij de bijen. De werksters zijn onvruchtbare vrouwelijke bijen, die al het andere werk doen. De darren zijn de mannelijke bijen, zij paren met de koningin en hebben daarna geen taak meer.
        De koningin legt eitjes in de cellen van de raat.
        Hoe de koningin wordt gekozen heb ik nog niet ontdekt. De imker heeft zo ontzettend veel verteld dat je bijna niet na kunt vertellen hoe het precies allemaal gaat en werkt.

  4. Marjan de Meijer zegt:

    Dat was een boeiende gebeurtenis Ingrid en wat een mooie foto’s! Als ik me niet vergis herken ik de snor van de imker :-))
    Alweer enkele jaren geleden heeft 1 van mijn honden in een bijen/of wespennest gestaan langs de slootkant. Wij werden daarna door hen achtervolgd tot in ons huis en daarbij zijn we enkele keren gestoken. Op dat moment wist ik nog niet goed het onderscheid te maken tussen bijen en wespen.
    Bijen schijnen meer bruin van kleur te zijn dan wespen terwijl wespen een gele streep hebben. Klopt dat? Sinds dat voorval ben ik toch wel voorzichtiger geworden!
    Oh en ja mijn hoofdpijn is gelukkig over :-)

    • Hallo Marjan,

      ja, de wespen hebben meer felgeel op hun lijf. Wespen zijn ook agressiever dan bijen omdat ze bij een steek niks te verliezen hebben. Bijen hebben het vaak ook te druk met waar ze mee bezig zijn en steken alleen in uiterste nood. Dus rustig blijven is dan de beste remedie maar als je onverwacht in zo’n zwerkm terechtkomt raak je natuurlijk gemakkelijk in paniek, de honden zéker.
      Fijn dat je weer de oude bent. Lekker buiten genieten, steekvrij als het kan;-))

      • Oh ja, Marjan, het was niet Marcel E. Maar denk je deze man te kennen? Laat me dan even wat weten (per mail). I.v.m. privacy heb ik n.l. niet zijn hele gezicht afgebeeld.

        • Marjan de Meijer zegt:

          Ik vrees dat ik me vergist heb, want ik dacht inderdaad aan Marcel :-)
          De hond trouwens, die toen pas een half jaartje jong was, zat bedolven onder de bijen/of wespen. Ze waren in zijn vacht gekropen. Toen we thuis kwamen kroop hij angstig in een hoekje. We hebben de bijen of wespen er 1 voor 1 uit moeten plukken. Het valt inderdaad niet mee om dan niet in paniek te raken! Misschien waren het dus wespen, omdat jij aangeeft dat die agressiever zijn.

  5. Aad Verbaast zegt:

    Wat een verhaal en wat een ervaring Leerzaam ook nog.
    Mooi beschreven. Genieten we ook mee.

    • Erover schrijven was ook leuk, we beleefden alles nog een keer, Aad.
      Momenteel hangen er nog (ik schat) zo’n vijftig bijen in de plataan. Ze hebben in wisselende aantallen ook nu eens op een blad gezeten en dan weer voornamelijk onder de kroon. Daar zit nu nog die hele kluit wat te wriemelen en te zoemen en we zijn benieuwd wat ze van plan zijn.

  6. fulpsvalstar zegt:

    Als er een hele kluit zit is er waarschijnlijk een koningin, je kunt dan over een poosje de imker weer gelukkig maken met een volk.
    Leuk verhaal en mooie foto’s.

  7. Wat goed dat je in plaats van een verdelger een imker ingeschakeld hebt. Bijen worden bedreigd en dat schijnt nogal rampzalig te zijn. Een avontuur van jewelste en ik heb genoten van het verhaal. En ook veel geleerd.

    • Wij wisten van de problemen met de bijenstand, Sandra. Vandaar dat we ook niet aan verdelgen hebben gedacht.
      ‘Onze’ imker lijkt ons er een van het goede soort. We hadden hem enkele van de foto’s gegeven die tijdens zijn werk zijn gemaakt en dat stelde hij zeer op prijs. Wie weet komt hij ons nog een keer een potje honing brengen. Van eigen bijen.

  8. Bart zegt:

    Een boeiend verhaal, Ingrid, inclusief de leuke reacties eronder……
    Enkele jaren geleden had ik een bijenkolonie onder de dakpannen, een paar dagen lang.
    Nog niet zo groot als de jouwe, bij lange na niet.
    Ook toen overwoog ik een imker te zoeken, maar op een ochtend vertrok de koningin uit zichzelf, de hele club met zich meenemend….. :-)

    • Het is leuk, bart om te zien dat sommige lezers nét zo verrast en enthousiast zijn geworden als wij waren die m iddag.
      ‘Onze’ imker voorspelde al dat de bijen hun koningin zouden volgen en weer zouden vertrekken als hij ze niet had gevangen. Maar of ze dan uiteindelijk zouden overleven, daar twijfelde hij aan.

  9. Bart zegt:

    ….o ja, en geen spoortje van agressie, net als bij de hommels die deze dagen bij tientallen in en rond mijn lavendelstruiken rondzoemen… :-)

    Alleen bij wespen ben ik voorzichtiger, ooit had ik het met een hele zwerm aan de stok, die zich in een hortensia-met-luis had verzameld.
    Daar zijn ze gek op, en….had ik dus een wespenplaag, dat was foute boel.
    Toen heb ik de zieke hortensia bij de bodem afgeknipt, tot woede van de wespen, haha…..ik maakte me snel uit de voeten, en had natuurlijk Knorretje eerst al veilig binnen gestald… ;-)

    • Volgens ‘onze’ imker kunnen hommels wel steken en daar kan je goed last van hebben.

      Daar moeten we duis ook op gaan letten, als er veel luis in een struik of plant zit, dat daar wespen op af kunnen komen. Daar ben je goed vanafgekomen, met die plaag in je hortensia. Is die struik wel weer aangekomen en heeft hij daarna ook weer gebloeid?
      En Bartjen zou Bartjen niet zijn als hij zijn Knorretje niet eerst in veiligheid had gebracht.

      • Bart zegt:

        Ja, ze kúnnen steken, maar doen het denk ik maar zelden, de lieve hommels…..ik denk ook dat ze een uiterst vredelievend volkje zijn, en wij zijn natuurlijk de laatsten om hun te provoceren, hè Ingrid… ;-)

        Het was een rigoureuze, en geslaagde ingreep met de hortensia. Ik was wel meteen helemaal van de wespen af, gelukkig. Het direct daaropvolgende jaar groeide de plant weer mooi, gezond en groen. Maar…zónder bloemen, dat was de prijs die ik moest betalen. Men had me al precies voorspeld dat het zo zou gaan.
        Die prachtige bloemen kwamen dus in het tweede jaar weer volop terug, de struik is nu kerngezond, totaal luis-vrij, en mooi bloeiend als nooit tevoren…mooi hè! :-))

        Ach ja, en Knorretje natuurlijk veilig binnen achter het vensterglas, geboeid kijkend naar de gevaarlijke toeren die Bart vs. 200 nijdige wespen uithaalde, haha!
        Safety-first voor Knor ja, het is toch net je kindje, dan…… :-)

        • Dank voor je informatie over de hortensia. Altijd een risico om flink terug te snoeien. ook wij zagfen na zo’n snoeibeurt pas na twee jaar weer bloemen maar dan wel een hele boel.

          We hebben in de tuin een rododendron die een beetje de pan uitrijst. We willen hem wel behouden omdat hij zo mooi staat in ons zitje. We zijn van plan ook deze struik komende herfst flink te gaan snoeien, hij klrijgt dan ook wat meer ruimte. We zijn benieuwd hoe hij erop reageert.

          Was wat laat met reageren omdat mijn kamertje afgelopen dagen op z’n kop heeft gestaan i.v.m. verven en een leuke strook behang (over een lelijke plek aan de muur). Alles van z’n plek, tot aan het afbreken van planken (waar ik vanalles op heb staan).

          Van de strook behang stuur ik je wel een foto, kan je beter zien hoe dat eruitziet.

          • Bart zegt:

            Ik zit vanavond Zomergasten te kijken, met Step Vaessen. Hoewel ik niet zo erg van het ‘multi-tasken’ ben, kan ik meestal wel tv kijken en volgen, en tegelijkertijd rustig nog wat aan de computer doen – zolang niet één van beide alle aandacht opeist, tenminste… :-)

            Toevallig dacht ik vanavond nog hoe wonderlijk, mijn hortensia is nog nooit zo mooi vol en bloeiend en groot geweest als nu, zulk rigoureus snoeien is ook een soort verjongingskuur – als het goed gaat…
            Succes met de rododendron, het is zeker de moeite van het uitproberen waard denk ik!

            Ik zag de foto inmiddels bij mijn mail, leuk, en een plekje onder de Kandinsky dus! :-)

            Zo, verder maar, Zomergasten volgen…groetjes, Bart

            • je had al aangegeven dat je de vorige uitzending van zomergasten hoog had gewaardeerd. Ben benieuwd naar die van vandaag, zelf hebben we niet gekeken.
              Ben helemaal in mijn nopjes met mijn opgefriste kamertje. Net als een bij in een warm nest.
              En zo is het cirkeltje weer rond.
              Veel kijkplezier nog, Bart.

  10. luuk1945 zegt:

    Mooi Ingrid. Wel laat gereageerd, maar als oud-imker gaat het hart weer open.
    Groet Luuk

  11. Wout zegt:

    Wat een interessante blog Ingrid, schrijven zit je in het bloed. Je hebt een uitermate sympathieke imker gevonden, de meest halen alleen tegen betaling een bijenzwerm weg. Ze zijn ook vaak bang dat ze met vreemde bijen, bijenparasieten binnen halen.
    Hartelijke groet, Wout

    • Dankjewel, wout voor je woorden en voor het geduld om deze lappen tekst te lezen. We hebben nog stiekum gehoopt dat de imker ons een pot honing “uit eigen tuin” zou komen brengen maar het wachten is nog steeds tevergeefs.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s