Kunst en het maatschappelijk belang

 

Compositie 8, Wassily Kandinsky

 

In gesprekken over kunst komt vaak de vraag voorbij of kunst, behalve het zijn van kunst, ook het maatschappelijke belang moet dienen. Een vraag waarover ook ik mij al vaak het hoofd heb gebroken.
Een echte conclusie is uit al dat gepeins niet naar voren gekomen maar wel hebben geleidelijk wat losse gedachten over dit onderwerp postgevat in mijn hoofd.

Ik juich het toe dat kunst naast het maatschappelijke belang kan staan en niet dat belang hoeft te dienen. De realiteit van de waan van de dag is te erg om daar de kunst op los te laten.

Kunst is autonoom en heeft in principe met de werkelijkheid niets van doen. Zij schept zichzelf een (nieuwe) werkelijkheid.

Kunst kiest zelf of zij wil verheffen of neerslaan, verguizen of verheerlijken, strelen of schoppen. Door kunst kunnen mensen zich prettig of vrolijk voelen maar evengoed onrustig of terneergeslagen.

Zo heeft dan die argeloze kunst ongevraagd en onbedoeld een functie in het menselijk bestaan.

Maar in de eerste plaats heeft kunst een functie in het bestaan van zijn maker, de kunstenaar. Gedreven door die allesoverheersende passie voor het creatieve proces.

Ingrid van den Bergh

Advertenties

Over ingridvandenbergh

In mijn blog deel ik graag mijn passies met anderen. Passies op het gebied van schrijven, taal en beeldende kunst. Soms raakt de inhoud aan gevoelens en gedachten van anderen en ontspinnen zich dialogen die mij bij het schrijven niet voor ogen stonden. Ik vind dat boeiend en laat het graag gebeuren.
Dit bericht werd geplaatst in beeldende kunst en getagged met , , , , . Maak dit favoriet permalink.

4 reacties op Kunst en het maatschappelijk belang

  1. Je kunt ook zeggen dat het kíjken naar kunst het maatschappelijk belang moet dienen.
    Kunst zonder kijken of luisteren is niets. Het publiek is een onderdeel van kunst. Het publiek heeft de taak de kunst te duiden, en aldus een maatschappelijk belang te geven.
    Toch?

    • Je reactie is me uit het hart gegrepen, Barbara. Kunstenaars (ook schrijvers en musici dus) maken kunst bij de gratie van hun publiek. Ik heb wel eens gezegd dat een gedicht nooit af is, zolang mensen het lezen er er associaties bij hebben. En het liefst zie ik dan associaties die ik, als maker, er zelf helemaal niet bij had. Dan leeft de kunst pas waarachtig.
      Dit geldt uiteraard ook voor de andere disciplines.

      Fijne zondag, Barbara.
      Het is. fijn hier omgeven te zijn met mensen aan wie je niet veel hoeft uit te leggen.

  2. Jacopone zegt:

    Ik denk niet dat kunst autonoom kan zijn, wel het creatieve proces waardoor kunst tot stand komt, zeg het intuïtieve proces. Het is de kunstenaar die verheft of neerslaat etc. en ik vraag me af of die wel zo argeloos is, en of hij vanzelfsprekend aanspraak kan maken op ondersteuning, in wat voor vorm dan ook, vanwege zijn passie.
    Wat Barbara zegt: ‘Kunst zonder kijken of luisteren is niets.’, gaat regelrecht in tegen wat jij zegt: ‘Maar in de eerste plaats heeft kunst een functie in het bestaan van zijn maker, de kunstenaar.’
    Barbara zegt ook: ‘Het publiek heeft de taak de kunst te duiden, en aldus een maatschappelijk belang te geven.’, waar jij het mee eens schijnt te zijn. Dat roept een heleboel vragen op. Het is ook een cirkelredenering.

    • Dank voor je kritische kijk, Jacopone.

      Met “autonoom” bedoel ik in dit verband dat kunst als uitdrukkingsmiddel naast of zelfs buiten de werkelijkheid kan staan.

      Met “argeloos” bedoel ik hier o.a. het ambachtelijke element van kunst. Het creatieve proces (door jou het intuïtieve proces genoemd) zie ik daar als belangrijke leidraad in, al schaar ik deze elementen niet onder eenzelfde noemer. Ik denk n.l. dat de kunstenaar zich sterker bewust is van zijn creativiteit dan van zijn inuïtie.

      Waar ik zeg dat kunst in de eerste plaats een functie heeft in het bestaan van zijn maker ben ik misschien niet volledig. Ik ben n.l. van mening dat kunst welzeker bestaat bij de gratie van de beschouwer. Of het een taak is van het publiek om de kunst te duiden kan ik niet zeggen, ik heb mij daar nog geen mening over gevormd. Ik vind het in ieder geval belangrijk dat er naar kunst wordt gekeken, dat ze wordt ondergaan, met als meerwaarde als er , geleid door de eigen associaties van de beschouwer, communicatie tot stand wordt gebracht tussen de beschouwer en het kunstwerk. Daarin schuilt het maatschappelijk belang waar ik op duid.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s